Muizengif over de datum: werkt het nog en hoe ruim je het veilig op

Eerst kijken wat er in het pak zit

Op 1 januari 2023 veranderden de regels voor muizen- en rattengif in Nederland flink. Particulieren mogen sindsdien geen nieuwe verpakkingen meer kopen van de klassieke middelen met bloedverdunners, de zogenoemde anticoagulantia. Op het etiket herken je die aan stoffen als bromadiolon, difenacoum, brodifacoum, difethialon of warfarine. Voor oude verpakkingen gold nog een opgebruiktermijn, en die liep volgens het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen af op 26 december 2023. Sinds die dag mag een particulier dat gif niet meer gebruiken, wat de datum op de verpakking ook zegt.

Wat thuis nog wel mag, is muizengif op basis van alfachloralose. Dat mag alleen binnenshuis, alleen tegen huismuizen en alleen in een afgesloten lokdoos waar kinderen en huisdieren niet bij kunnen. Een pak dat je voor 2023 hebt gekocht, bevat vrijwel zeker een bloedverdunner. Dan is de vraag of het nog werkt eigenlijk niet meer aan de orde. Het moet weg.

Daar zit ook een goede reden achter. Bloedverdunners werken traag, een muis gaat er pas na een aantal dagen aan dood en loopt in die tijd gewoon rond. Een uil, een kat of een buizerd die zo’n verzwakte muis eet, krijgt het gif mee. Daarom is het gebruik zo ver teruggebracht.

Werkt muizengif over de datum nog?

Heb je een pak met alfachloralose dat over de datum is, dan is de werkzame stof meestal het probleem niet. De houdbaarheid gaat vooral over het lokaas eromheen. Muizengif zit in granen, pasta of blokjes met vet en suiker, zodat een muis het wil eten. Dat lokaas wordt na verloop van tijd ranzig, hard, vochtig of beschimmeld. En een muis is een kieskeurige eter met een uitstekende neus. Ligt er ergens anders beter voer, zoals een open pak cruesli, dan laat hij oud gif links liggen.

Kijk en ruik dus. Ziet het lokaas er verkleurd of beschimmeld uit, plakt het aan elkaar of ruikt het muf of ranzig, dan kun je erop rekenen dat het slecht werkt. Daarnaast staat er op het etiket hoe je het middel moet gebruiken, en je bent wettelijk verplicht je daaraan te houden. Gebruik je een middel anders dan het etiket voorschrijft, dan houd je je daar niet aan. Mijn advies is daarom simpel. Gooi een pak over de datum weg, ook als het er nog prima uitziet, en begin opnieuw met een middel dat nu is toegestaan, als je al gif wilt gebruiken.

Alfachloralose werkt overigens anders dan de oude middelen. Het verdooft de muis en laat de lichaamstemperatuur dalen, waardoor het dier binnen korte tijd sterft. Dat werkt beter in een koele ruimte dan in een warme woonkamer. In een verwarmde keuken kan een muis het soms overleven. Ook daarom zijn klemmen in de praktijk vaak betrouwbaarder. In ons stuk over welke muizenval echt werkt staan de opties naast elkaar.

Zo ruim je oud muizengif veilig op

Muizengif hoort niet bij het restafval en zeker niet in de gootsteen of de wc. Het is klein chemisch afval. Zo pak je het aan.

1. Trek wegwerphandschoenen aan. Raak het lokaas niet met blote handen aan.
2. Laat het gif in de originele verpakking zitten, zodat bij de inname duidelijk is wat het is. Is de verpakking kapot, doe alles dan in een pot met deksel of een stevige zak die je dichtknoopt, en schrijf er muizengif op.
3. Haal ook oude lokdoosjes en losse korrels op zolder, in de kruipruimte en achter de kasten weg. Losse korrels zijn precies waar kinderen en huisdieren bij kunnen.
4. Lever alles in bij de milieustraat van je gemeente, bij de inname voor klein chemisch afval. Sommige gemeenten halen chemisch afval ook op of hebben een chemokar. Op de website van je gemeente of afvalinzamelaar zie je hoe het bij jou gaat.
5. Was daarna je handen goed, ook als je handschoenen droeg.

Heeft een kind of huisdier toch van het gif gegeten, wacht dan niet af. Bel bij een kind de huisarts of de huisartsenpost, die kan het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum raadplegen. Bij een hond of kat bel je de dierenarts. Neem de verpakking mee of houd hem bij de hand, want de werkzame stof bepaalt de behandeling.

En dan de muizen zelf

Gif lost de oorzaak niet op. Een muis kruipt door een opening zo groot als een potlood, en zolang die openingen er zitten, komen er nieuwe muizen binnen. Dit najaar is dat extra merkbaar, want in grote delen van het land zijn er veel muizen, zoals je leest in ons stuk over de muizenplaag in Friesland en de Betuwe. Zoek de looproutes, dicht kieren rond leidingen en onder deuren met staalwol en kit, en zet eten in afgesloten bakken. Met klemmen op de looproutes kom je dan meestal een heel eind. Pas als het daarna aanhoudt, is een ongediertebestrijder de logische volgende stap.

Benodigdheden voor het opruimen en de aanpak daarna, te koop bij de bouwmarkt, de drogist of het tuincentrum.

• Wegwerphandschoenen
• Een pot met deksel of een stevige afsluitbare zak
• Een watervaste stift
• Staalwol en acrylaatkit om kieren te dichten
• Afsluitbare voorraadbakken voor de keukenkast
• Muizenklemmen, bij de bouwmarkt en het tuincentrum