Zo vaak moet je je waterfles schoonmaken, en zo krijg je hem echt schoon

Waarom alleen water toch vies wordt

Microbioloog Primrose Freestone van de Universiteit van Leicester legde eerder aan de BBC uit hoe het werkt. Elke keer dat je drinkt, komen er bacteriën uit je mond in de fles. Op kamertemperatuur vermenigvuldigen die zich, en hoe langer het water staat, hoe meer het er worden. Met limonade, sap of een eiwitshake erin gaat het nog veel sneller, want daar zit voeding voor bacteriën en schimmels in.

Wat die adviezen weglaten, is waar het vuil precies zit. Niet op de gladde binnenkant van de fles, die spoel je zo schoon. Het zit op de plekken waar het water blijft staan en waar je niet bij kunt. Daar ontstaat een dun, slijmerig laagje, een biofilm, waarin bacteriën beschermd zitten. Omspoelen haalt dat niet weg. Je moet het er letterlijk af schrobben.

Hier zit het vuil

Haal je fles eens helemaal uit elkaar, dan zie je het meteen.

• De dop met drinktuit. Klepjes, schuifjes en het mondstuk hebben kleine holtes waar druppels blijven staan.
• Het rietje. Van binnen nooit helemaal droog, en je kijkt er niet in.
• De siliconen afdichtring. Onder die ring in de dop zit vaak een zwart randje. Dat is schimmel.
• De schroefdraad. Tussen de ribbels blijft vocht met resten van wat je dronk achter.

Het materiaal maakt ook verschil. Roestvrijstalen flessen en glas nemen nauwelijks geur of smaak op. Kunststof doppen, tuiten en rubberen ringen wel. Heb je er een keer ijsthee of sportdrank in gedaan, dan ruik je dat soms weken later nog. Dat is een teken dat er resten in het materiaal zitten.

Zo maak je je fles in vijf stappen schoon

1. Haal alles uit elkaar. Dop, rietje, mondstuk en de siliconen ring. De ring wip je met een botermesje of een tandenstoker uit de dop.
2. Was alles in heet water met afwasmiddel. Schrob de binnenkant van de fles met een flessenborstel, ook de bodem en de rand waar je drinkt.
3. Pak de kleine onderdelen apart aan. Het rietje met een dun rietjesborsteltje, de dop en de schroefdraad met een oude tandenborstel.
4. Spoel goed na. Zeker als je afwasmiddel gebruikt, anders proef je dat de volgende dag.
5. Laat alles los drogen. Zet de fles ondersteboven op een rekje of theedoek en leg de onderdelen ernaast. Zet hem pas weer in elkaar als alles echt droog is.

Die laatste stap wordt het vaakst overgeslagen, en ik denk dat hij het belangrijkst is. Een fles die je ’s avonds afwast en nat dichtdraait, staat de hele nacht in een warm, vochtig klimaatje. Dat is precies waar je vanaf wilde.

Ruikt de fles muf of zie je aanslag? Laat dan een theelepel zuiveringszout in warm water een half uur in de fles staan en schrob daarna opnieuw. Er zijn ook speciale reinigingstabletten voor drinkflessen. Een zwart randje op de siliconen ring dat er na schrobben niet af gaat, betekent dat de schimmel in de ring zit. Veel merken verkopen losse ringen en doppen, en dan is vervangen beter dan blijven poetsen.

Mag de fles in de vaatwasser?

Dat verschilt per fles. Kijk op de bodem of de verpakking naar het symbool voor vaatwasserbestendig, een glas en bord onder waterdruppels. Goedkope kunststof flessen kunnen in de vaatwasser vervormen, waarna de dop niet meer goed sluit. Dubbelwandige thermosflessen horen er meestal ook niet in, omdat de isolatie dan kan beschadigen. De losse onderdelen mogen vaak wel in het bovenste rek. Ook dan geldt dat een vaatwasser de holtes in een dop niet altijd goed bereikt. Een keer per week met de hand schrobben blijft dus nodig.

Benodigdheden en waar je ze koopt

• Een flessenborstel, bij de supermarkt, Hema, Blokker of de Action
• Een set dunne rietjesborsteltjes, bij Hema, de Action of online
• Een oude tandenborstel voor de dop en de schroefdraad
• Afwasmiddel
• Zuiveringszout, bij de supermarkt bij het bakmateriaal of bij de drogist
• Reinigingstabletten voor drinkflessen, bij de drogist of de buitensportwinkel
• Een afdruiprek, zodat alles los kan drogen

Maak er een vast moment van, bijvoorbeeld samen met de afwas van het avondeten. Dan staat de fles ’s ochtends droog en schoon klaar, en vind je nooit meer een troebel exemplaar onder in een tas.