Je cv-ketel vervangen na 2029: wat de warmtepompplicht verandert

Voor wie thuis vooral bezig is met een warm, droog en comfortabel huis, roept het plan twee vragen op. Wat verandert er aan hoe je huis aanvoelt als er een warmtepomp naast de ketel hangt? En wanneer moet je er eigenlijk over gaan nadenken? Dat is eerder dan je misschien denkt.

Wat er in het plan staat

Volgens Vereniging Eigen Huis gaat het om deze punten uit de brief.

• Bij vervanging van je cv-ketel vanaf 2029 neem je minimaal een hybride warmtepomp. Een volledig elektrische warmtepomp mag ook, dan ga je helemaal van het gas af.
• Het moet een slimme warmtepomp zijn, die zo kan draaien dat hij het stroomnet op drukke momenten ontziet.
• Komt er in je wijk op korte termijn een warmtenet, dan geldt de plicht niet.
• Appartementen vallen er voorlopig buiten, omdat er vaak geen plek is voor een buitenunit en geluidsoverlast sneller speelt.

Vereniging Eigen Huis is voor warmtepompen, maar vindt dat een plicht alleen kan als het praktisch haalbaar en betaalbaar is. Er moet ruimte zijn, de buitenunit mag geen geluidsoverlast geven en de kosten van aanpassingen aan je huis, zoals isolatie, moeten meetellen. De vereniging wijst er ook op dat warmtepompbezitters nu vaak moeilijk een monteur vinden voor onderhoud.

Wat een hybride warmtepomp doet met je binnenklimaat

Een hybride warmtepomp werkt samen met je cv-ketel. Volgens Milieu Centraal levert de warmtepomp een groot deel van de warmte in huis, en springt de ketel bij als het buiten erg koud is of als je huis snel warm moet zijn. Het warme water voor douche en keuken blijft van de ketel komen. Hoe die combinatie in de praktijk werkt, lees je in ons stuk over een warmtepomp naast je ketel.

Voor je comfort betekent dat vooral een andere manier van verwarmen. Een warmtepomp werkt het zuinigst als hij rustig en lang achter elkaar draait, met minder hete radiatoren. Je huis wordt dan gelijkmatiger warm, maar ook trager. Wie gewend is om de thermostaat ’s avonds hoog te zetten en het huis in een half uur op te stoken, merkt het verschil. Dan neemt de ketel het over, en bespaar je minder.

Daarom draait alles om isolatie. Milieu Centraal noemt de hybride warmtepomp geschikt voor huizen met matige isolatie, maar zegt er nadrukkelijk bij dat je meer uit de warmtepomp haalt als je beter isoleert. Een huis dat tocht en warmte lekt, voelt met lagere radiatoren sneller koud aan, en dan springt de ketel vaker bij. Kijk ook naar ventilatie. Een beter geïsoleerd huis is luchtdichter, en zonder goede ventilatie houd je vocht vast. Weet je niet welk systeem je hebt, kijk dan eerst welk ventilatiesysteem er in je huis zit.

Dan is er geluid. De buitenunit haalt warmte uit de lucht met een ventilator en is volgens Milieu Centraal iets groter dan een airco. Waar die komt te staan, maakt veel uit voor de rust in huis en bij de buren. Een plek onder het slaapkamerraam is geen goed idee. De binnenunit hangt naast de ketel en is ongeveer half zo groot.

Wanneer moet je beginnen?

Het antwoord hangt af van hoe oud je ketel is. Het bouwjaar staat meestal op het typeplaatje, vaak aan de onderkant of achter het klepje. Een installateur kan bij het jaarlijkse onderhoud ook inschatten hoe lang hij nog meegaat.

• Je ketel gaat nog jaren mee. Gebruik die tijd om te isoleren. Milieu Centraal raadt aan om, als je ketel nog even meegaat, eerst met isoleren te beginnen. Dat maakt je huis nu al comfortabeler en zorgt dat een warmtepomp later beter werkt.
• Je ketel moet binnen een paar jaar vervangen worden. De plicht geldt pas vanaf 2029 en is nog niet aangenomen. Vervang je eerder, dan ben je vrij in je keuze. Volgens Milieu Centraal is het moment dat je toch een nieuwe ketel nodig hebt wel een logisch moment om er een hybride warmtepomp bij te nemen.
• Je ketel is al oud en doet het nog. Wacht niet tot hij in januari uitvalt. Wie dan in een koud huis zit, kiest wat de installateur die week kan leveren. Laat liever nu een offerte maken, zodat je kunt vergelijken.
• Je woont in een appartement. Voorlopig geldt de plicht niet voor jou. De minister bekijkt nog hoe en wanneer dat verandert. Voor een buitenunit aan de gevel heb je volgens Vereniging Eigen Huis meestal toestemming van de VvE nodig.

Komt er in jouw wijk mogelijk een warmtenet, vraag dan bij de gemeente na wat de plannen zijn. Ook daar spelen nieuwe regels, die we eerder bespraken in ons stuk over de nieuwe Warmtewet.

Wat je deze winter al kunt doen

Een paar dingen helpen je huis nu, en maken een overstap later makkelijker. Zoek de koudste plekken in huis en de plekken waar het tocht, bijvoorbeeld langs kozijnen, de voordeur en de brievenbus. Kijk of er nog isolatie ontbreekt onder de vloer of in het dak. En let op hoe snel je huis afkoelt als de verwarming ’s nachts lager staat. Een huis dat ’s ochtends ijskoud is, verliest veel warmte, en dat is precies wat een warmtepomp lastig vindt.

De plicht is nog niet rond, maar de richting is duidelijk. Wie de komende winters gebruikt om zijn huis beter te isoleren, heeft daar hoe dan ook plezier van, met of zonder warmtepomp.