Kale plekken in je gazon: zo herstel je ze in oktober zelf met graszaad
Inhoudsopgave
De Vlaamse krant Het Nieuwsblad kopte onlangs dat kale plekken in je gazon ook gaten in je portefeuille slaan, en dat je het herstel zelf voor veel minder doet dan wanneer je het laat doen of kant-en-klaar koopt. Wij zetten op een rij hoe je dat in oktober aanpakt en waar het misgaat.
Eerst de oorzaak, dan het zaad
Een kale plek die je dichtzaait zonder te weten waarom hij ontstond, is volgend jaar vaak weer kaal. Gazonfabrikant Pokon noemt de bekende boosdoeners. Intensief gebruik door kinderen en huisdieren, een tuinmeubel of zwembad dat lang op dezelfde plek stond, te weinig water in de zomer, mos of onkruid dat je hebt weggehaald, veel schaduw, en larven in de grond zoals emelten en engerlingen.
Een paar van die oorzaken zijn met het weghalen van het zwembad al opgelost. Bij andere moet je verder kijken. Ligt een plek onder een boom of in de schaduw van de schutting, dan groeit gewoon gazongras er moeizaam en heb je een schaduwmengsel nodig. Zie je hoopjes aarde op en rond de kale plek, dan zit de oorzaak onder de grond. Over mollen in je tuin schreven we eerder wat wel en niet werkt. Zolang de oorzaak er zit, is zaaien weggegooide moeite.
Waarom oktober nog kan, en wanneer het te laat is
Het najaar is volgens de meeste tuinbronnen zelfs het betere zaaimoment. De lucht koelt af, maar de grond houdt de warmte van de zomer nog een tijd vast. Er valt vaker regen, en onkruid groeit minder hard dan in het voorjaar, zodat jonge grasjes minder concurrentie hebben. ECOstyle noemt voor bijzaaien de periode van half augustus tot eind oktober, en Pokon schrijft dat veel graszaden tot en met oktober gezaaid kunnen worden.
De grens is de bodemtemperatuur. Pokon gaat uit van minimaal 10 graden in de grond, met een ideale kiemtemperatuur tussen 15 en 25 graden. Speciale herstelmengsels kiemen volgens dezelfde fabrikant al bij een bodemtemperatuur vanaf 6 graden. Daar zit de praktische winst voor wie nu pas begint. Een gewoon inzaaimengsel heeft half oktober vaak te weinig warmte meer, een herstelmengsel kan het nog wel redden.
Twijfel je, steek dan een gewone thermometer een paar centimeter in de grond op een zonnige middag. Zit je ruim boven die ondergrens, dan heb je nog een paar weken. Zaai je uiterlijk in oktober, dan heeft het gras volgens Pokon nog genoeg tijd om te kiemen voor het echt winters wordt. November kan soms ook nog, maar dan hangt het sterk af van het weer en het soort zaad.
Zo zaai je een kale plek dicht
De aanpak is voor een kleine plek en een groter stuk hetzelfde. Maai het gras eromheen kort, maar niet korter dan 4 centimeter. Haal mos, onkruid en dood gras weg, met de hand of met een hark. Maak de grond van de kale plek los. Pokon adviseert om zo’n 20 centimeter diep te spitten, wat vooral zin heeft als de grond is aangestampt door spelen of een zwaar meubel. Wie wil, mengt er een laagje gazongrond door.
Strooi het zaad dan in twee richtingen, eerst in de lengte en daarna in de breedte. Zo voorkom je strepen en dunne plekken. Hark het zaad licht in zodat het contact maakt met de grond, maar begraaf het niet. Graszaad heeft licht nodig om te kiemen. Geef daarna voorzichtig water, met een fijne straal, zodat het zaad niet wegspoelt.
Het belangrijkste werk komt daarna. Houd de plek de eerste twee tot vier weken vochtig. In oktober helpt de regen vaak mee, maar een droge, zonnige week kan een pas gekiemd zaadje al genoeg zijn. Hoeveel en wanneer je water geeft, lees je in ons stuk over water geven in de tuin. Loop niet over de plek en maai pas als het nieuwe gras een paar centimeter hoog staat.
Vogels, matten en wat je beter laat
Vogels vinden vers graszaad een makkelijke maaltijd. Sommige herstelmengsels hebben daarom een kleicoating. Volgens ECOstyle zorgt die ervoor dat vogels het zaad minder snel vinden, zodat het beter op zijn plek blijft. Een andere optie is een herstelmat, een afbreekbare mat waar het zaad al in zit. Die houdt vocht vast, verdeelt het zaad gelijkmatig en lost later op in de grond. Voor een paar losse plekken is het handig, voor een groot stuk wordt het bewerkelijk.
Voor een paar kale plekken hoef je geen heel nieuw gazon aan te leggen. Doorzaaien is precies bedoeld om gaten in een bestaand gazon te vullen, en volgens ECOstyle helpt het ook om een gazon dat met de jaren dunner wordt jong te houden. Pas als het grootste deel van je grasmat kaal of vermost is, wordt opnieuw inzaaien of een nieuw gazon de logische stap. Wie nu een middag investeert, heeft in het voorjaar een gazon dat meteen weer groen is, in plaats van een grasmat waarin het mos de kale plekken al heeft ingenomen.
