Home / Artikelen

Nat huis en ruzie met aannemer of verkoper: zo leg je het vocht vast

Roné en Afke van der Vliet uit Mariënheem betrokken in 2022 een nieuwbouwwoning op een voormalig maisveld. Kort daarna begon het toilet te borrelen, liep het afvalwater niet meer weg en verschenen vocht en schimmel. Volgens een eerder deskundigenrapport is het huis te laag gebouwd en stroomt grondwater de kruipruimte in. Het stel eist ruim een miljoen euro van de gemeente Raalte en aannemer Bajo Bouw, die allebei zeggen dat de oorzaak ergens anders kan liggen. Nu heeft de rechtbank in een tussenvonnis bepaald dat er eerst nog een onafhankelijke deskundige naar het huis moet kijken, meldde De Stentor op 21 oktober.
Vochtplek en schimmel onderaan een muur in huis
Foto: Krakograff Textures via Unsplash
Inhoudsopgave

Voor het stel betekent dat opnieuw maanden wachten. Voor iedereen die een huis heeft gekocht of laten bouwen dat nat blijkt, laat de zaak iets anders zien. De rechtbank stelt vast dat er structurele wateroverlast is, maar dat is niet genoeg. Wie aansprakelijk is, hangt af van de oorzaak, en die moet je kunnen bewijzen. Daarin gaat het vaak mis.

Waarom een vochtprobleem bewijzen zo lastig is

Vocht in een huis heeft zelden één bron. Grondwater, regenwater dat verkeerd wordt afgevoerd, een lekkende leiding, condens door te weinig ventilatie en optrekkend vocht kunnen allemaal hetzelfde opleveren, namelijk een natte kruipruimte, een muffe lucht en schimmel op de muur. De verkoper, de aannemer of de gemeente hoeft maar één andere verklaring aannemelijk te maken om de discussie open te breken. In Mariënheem gebeurde precies dat. De rechtbank kon de conclusie over het te lage bouwpeil volgens Afke nog niet zonder meer volgen, omdat het onderzoek te beperkt was en bepaalde vragen onvoldoende waren beantwoord.

Daarom is het nuttig om te kijken wat de rechtbank nu wel wil weten. De nieuwe deskundige moet de invloed onderzoeken van de bodem, de afwatering van het terrein, de bestrating, het grondwater en het systeem dat het afvalwater verwerkt. Hij moet verklaren waarom verschillende grondwatermetingen van elkaar afwijken, en hij moet meerdere oplossingen naast elkaar leggen, niet alleen het ophogen van de woning. Dat lijstje is meteen een goede opdracht voor je eigen deskundige, ver voordat het bij een rechter komt.

Zo leg je het vocht zelf vast

Een deskundige kijkt op één moment. Jij woont er elke dag, en wat jij in de tussentijd vastlegt, kan later het verschil maken. Begin daarmee zodra je iets merkt, niet pas als er een conflict is.

  1. Maak foto’s en filmpjes met datum en tijd, steeds vanaf dezelfde plek, zodat je laat zien hoe het verloopt. Zorg dat op elke foto te zien is welke ruimte het is, bijvoorbeeld door een deurpost of raam mee te nemen.
  2. Meet het water in de kruipruimte. Een simpele peillat of een duimstok tegen een vaste paal, gefotografeerd met datum, laat zien hoe hoog het staat en wanneer het stijgt.
  3. Houd een logboek bij van weer en water. Noteer na een flinke bui of droge week wat je ziet. Stijgt het water direct na regen, dan wijst dat eerder op afwatering of regenwater, blijft het ook in droge weken staan, dan eerder op grondwater.
  4. Meet de luchtvochtigheid met een hygrometer in de ruimtes met klachten, en noteer de waardes. Zo kun je laten zien dat het probleem niet aan stoken of ventileren ligt.
  5. Bewaar alles wat je doet om schade te beperken. Het stel in Mariënheem pompt in natte periodes de kruipruimte leeg. Noteer zulke acties met datum en bewaar bonnen van pompen, ontvochtigers en reparaties.
  6. Meld het gebrek schriftelijk bij de verkoper of aannemer, met foto’s erbij, en bewaar de verzending. Wacht daar niet mee. Een koper moet binnen bekwame tijd klagen nadat hij een gebrek heeft ontdekt, en lang wachten kan je positie verzwakken.

Twijfel je nog wat voor vocht je hebt, dan helpt ons stuk over het herkennen van een vochtplek op de muur. Dat onderscheid tussen condens, lekkage, regendoorslag en optrekkend vocht is ook de eerste vraag die een deskundige zal stellen.

Wanneer je een deskundige inschakelt

Zodra er schade is en de verkoper of aannemer de oorzaak betwist, heb je een eigen onafhankelijk onderzoek nodig. Dat kan een bouwkundige zijn, een vochtspecialist of een geohydroloog als het om grondwater gaat. Let op dat het rapport breed genoeg is. Een rapport dat alleen de meest voor de hand liggende oorzaak bevestigt, kan later onvolledig worden genoemd. De gemeente Raalte deed dat in deze zaak ook en noemde het eerdere onderzoek onvolledig, al zag Afke dat anders.

Vraag de deskundige daarom om alle mogelijke bronnen te onderzoeken, de metingen te verklaren en oplossingen met elkaar te vergelijken. Geef hem je logboek en foto’s mee. Is het een nieuwbouwhuis met een garantieregeling, zoals die van Woningborg of SWK, kijk dan eerst in de garantievoorwaarden welke stappen en termijnen daar gelden.

Komt het toch tot een procedure, dan kan de rechter zelf een deskundige benoemen, zoals in Mariënheem. Dat kost tijd, en zolang de oorzaak niet vaststaat, kun je vaak niets herstellen of afmaken. “We staan opnieuw in de wacht”, zei Afke tegen De Stentor. Hoe beter je eigen dossier is, hoe kleiner de kans dat het zover komt.

Gekocht in plaats van gebouwd

Bij een bestaande woning ligt de vraag anders. Dan gaat het om wat de verkoper wist en vertelde, en wat jij als koper zelf had moeten zien. In ons stuk over een lekkende kelder na de koop lees je hoe een garantie in het koopcontract daarbij kan helpen. Huur je, dan gelden weer andere regels, en daarover gaat ons stuk over schimmel in een huurhuis vastleggen.

Wat je nodig hebt

  • Een telefoon of camera die datum en tijd bij foto’s opslaat
  • Een peillat of duimstok voor de kruipruimte, en een zaklamp
  • Een hygrometer
  • Een schrift of spreadsheet als logboek
  • Een map voor brieven, mails, bonnen en rapporten

Hygrometers, duimstokken en zaklampen liggen bij bouwmarkten als Gamma, Praxis en Karwei. Een onafhankelijke bouwkundige vind je onder meer via Vereniging Eigen Huis, en een vochtspecialist of geohydroloog via een gespecialiseerd bureau in je regio.

Redactie Morz

Lees meer over onze redactie en werkwijze.