Elektrische kachel veilig gebruiken: stekkerdozen, brandgevaar en stroomverbruik

Een kacheltje is snel gekocht en snel aangezet. Juist daarom gaat het in huis vaak mis op plekken waar je niet aan denkt. Het snoer, de stekkerdoos, de meterkast en de gordijnen. En of het ding je echt geld bespaart, is een rekensom die je beter vooraf maakt dan na de jaarafrekening.

Rechtstreeks in het stopcontact, nooit in de stekkerdoos

Een elektrische kachel trekt veel stroom. RTL schrijft dat het vermogen kan oplopen tot ruim boven de 2000 watt, en dat is evenveel als een waterkoker, alleen staat een kachel er uren achter elkaar. Door het snoer loopt dan de hele tijd een flinke stroom, en elk zwak punt in de keten wordt warm.

Daarom is het advies van de brandweer helder. Grote stroomverbruikers zoals elektrische kacheltjes sluit je liever rechtstreeks op een stopcontact aan dan op een kabelhaspel of stekkerdoos. Moet je toch even een haspel gebruiken, rol hem dan helemaal af. Een snoer dat nog opgerold zit, kan zo warm worden dat de isolatie smelt, met kortsluiting en brand als gevolg.

Een paar dingen die je in de praktijk tegenkomt, en wat je ermee doet.

• Een stekkerdoos achter de bank waar de tv, de lamp en nu ook de kachel in zitten. Haal de kachel eruit en zoek een eigen stopcontact in de muur.
• Een stekker of stopcontact dat warm aanvoelt als de kachel een tijdje aan staat. Zet de kachel uit en gebruik dat stopcontact er niet meer voor tot je weet waarom.
• Een snoer dat onder het vloerkleed door loopt of klem zit achter een kast. Leg het vrij, zodat het zijn warmte kwijt kan en niet beschadigt.
• Een oude kachel met een geknikt of gerafeld snoer. Die gaat niet meer aan.

Wat je meterkast aankan

Slaat de stroom ineens uit zodra de waterkoker aangaat, dan is dat geen defect maar de beveiliging die zijn werk doet. Een groep in de meterkast is meestal beveiligd met 16 ampère. Bij 230 volt kom je dan uit op 230 keer 16, ofwel 3680 watt voor alles wat op die groep zit. Een kachel van 2000 watt en een waterkoker van 2000 watt samen zitten daar al boven. Een kachel van ruim 2000 watt kopen terwijl een kleinere de kamer ook warm krijgt, maakt dat alleen maar krapper.

Kijk dus even welke stopcontacten op dezelfde groep zitten, bijvoorbeeld door een groep uit te zetten en te kijken wat er donker wordt. Zet de kachel niet op de groep van de keuken, waar ook de oven, de vaatwasser of de waterkoker draait. Slaat een groep vaker door terwijl er weinig op zit, laat dan een erkend installateur kijken. Steeds opnieuw de schakelaar omzetten en hopen dat het goed gaat, is precies de verkeerde reflex.

Afstand, rookmelder en nooit onbeheerd

Bij een kachel zit het gevaar vaak in wat ertegenaan hangt of ligt. Een gordijn dat tegen een kachel waait, een deken die er in de slaapkamer overheen valt, of was die je er even op legt om te drogen. De gebruiksaanwijzing van je kachel noemt de afstand die je moet houden tot gordijnen, meubels en textiel. Lees die echt, want die afstand verschilt per model, en hang nooit iets over het rooster.

• Zet de kachel op een vlakke, harde ondergrond, niet op een hoogpolig kleed waar hij kan omvallen of de luchtinlaat afgedekt raakt.
• Laat hem niet aan als je weggaat of gaat slapen. Een kacheltje in de slaapkamer zet je aan voor je naar bed gaat en uit voordat je erin stapt.
• Haal stof uit het rooster voordat je hem na de zomer weer aanzet. Ook dat is een tip die de brandweer geeft voor alle apparaten die warm worden.

Hangt er in de kamer waar de kachel staat, of op de overloop ernaast, geen werkende rookmelder? Dan is dit het moment. Hoe je dat test en waar ze moeten hangen, lees je in ons stuk over rookmelders controleren. Zorg dat je hem op een plek hangt waar je hem vanuit de slaapkamer hoort.

Wat een uur stoken met een kacheltje kost

Dan het geld, want daar was het om begonnen. Een kachel van 2000 watt verbruikt in een uur 2 kilowattuur. Die som is simpel, en met je eigen stroomprijs reken je zo uit wat een avond kost. Lastiger is de vraag of dat goedkoper is dan de cv.

Milieu Centraal rekende eerder voor Radar uit dat je met een elektrische kachel ongeveer 9 kilowattuur stroom nodig hebt om de warmte van 1 kuub gas te vervangen. Met de gasprijs van oktober 2026 kun je daarmee een omslagpunt bepalen. Deel 1,77 euro door 9 en je komt op ongeveer 20 cent per kilowattuur.

Betaal je meer dan zo’n 20 cent per kilowattuur, dan is dezelfde warmte uit een kachel dus duurder dan uit de ketel. Betaal je minder, bijvoorbeeld met een dynamisch contract op een goedkoop moment of met stroom van je eigen zonnepanelen, dan kan het omslaan. Dat bedoelt RTL met de opmerking dat het per energiecontract en per huishouden verschilt. Kijk dus op je eigen contract wat je per kilowattuur betaalt, inclusief belastingen, voor je conclusies trekt.

Waar een kachel wel verschil maakt, is als je alleen de kamer verwarmt waar je zit en de thermostaat voor de rest van het huis laag houdt. Ook dan adviseert Milieu Centraal liever een infraroodpaneel, dat ongeveer even duur is in de aanschaf maar zuiniger verbruikt. En voor de slaapkamer is een elektrische deken veruit het zuinigst. Volgens Milieu Centraal verbruikt die zo’n 0,06 kilowatt, en de brandweer raadt aan hem na de zomer eerst helemaal uit te vouwen en te controleren voordat je hem gebruikt.

Houd er wel rekening mee dat een koud huis zijn eigen problemen meebrengt. Wie de rest van de woning flink laat afkoelen, krijgt sneller last van condens en schimmel op koude muren, zoals we eerder beschreven in zuinig stoken zonder vocht en schimmel. En voor ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid is te koud wonen een echt risico, lees daarover waarom kou in huis gevaarlijker is dan je denkt. Een kacheltje kan dan prima helpen, zolang het in de muur zit en niet in de stekkerdoos.