Kakkerlakken zijn zeldzaam, zegt een bestrijder: zo herken je ze toch op tijd

Die twee dingen gaan prima samen. Kakkerlakken zijn in Nederlandse woningen echt niet alledaags, maar juist daardoor herken je ze vaak pas als het er veel zijn. Dit stuk gaat over waar ze dan wel opduiken en waaraan je ze ziet voordat je er een over het aanrecht ziet rennen.

Waarom ze zeldzaam zijn en toch in een flat opduiken

De soort die je in huis het vaakst tegenkomt is de Duitse kakkerlak. Het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD) beschrijft hem als een warmteliefhebber, met een voorkeur voor 25 tot 32 graden en een hoge luchtvochtigheid. Kou kan hij slecht hebben. Een gemiddelde Nederlandse woonkamer is voor hem dus geen paradijs, en dat verklaart waarom een bestrijder ze minder vaak ziet dan muizen of wespen.

Waar hij wel overleeft zijn de warme hoekjes. Het KAD noemt de motor van de koelkast als typische schuilplaats. Denk daarnaast aan de achterkant van de vaatwasser, de ruimte onder de oven, de cv-ketel en de meterkast. In een flat komt daar iets bij. De appartementen hangen aan elkaar via leidingschachten, kabelgoten en doorvoeren, en daarlangs lopen kakkerlakken van woning naar woning. Het KAD wijst erop dat het dichten van doorvoeropeningen de verspreiding in een gebouw beperkt. Dat verklaart ook waarom het in Baarn om acht woningen tegelijk gaat en niet om één.

Binnen komen ze meestal niet vanzelf. Volgens het KAD verspreiden Duitse kakkerlakken zich via gebruikte dozen, manden, kisten en bagage, bij verhuizingen en transporten. Een tweedehands koelkast of magnetron, verhuisdozen van de supermarkt of een koffer na een reis zijn de klassieke routes.

Zo zie je ze voordat je er een ziet rennen

Kakkerlakken zijn lichtschuw en komen ’s nachts tevoorschijn. Overdag zie je er pas een als er zoveel zijn dat de schuilplaatsen vol raken. Wie wil weten of er iets speelt, moet dus ’s nachts kijken. Ga een uur of twee nadat het licht uit is de keuken in, doe meteen het licht aan of schijn met een zaklamp langs de plinten, achter de koelkast en onder het aanrecht. Kakkerlakken schieten weg naar een kier. Een kever of pissebed blijft vaak gewoon zitten.

Kijk daarnaast naar wat ze achterlaten. Keutels van een Duitse kakkerlak lijken op gemalen peper of koffiedik en liggen in hoekjes en op de randen waar ze lopen. Je vindt soms kleine bruine eipakketjes, langwerpig en ongeveer zo groot als een rijstkorrel. Een vrouwtje draagt zo’n pakket volgens het KAD een paar weken met zich mee en zet het dan af, en er zitten rond de dertig eitjes in. Verder zie je lichte, lege vervellingshuidjes en bij een flinke aantasting merk je een muffe, zoetige geur, die volgens het KAD zelfs in levensmiddelen kan trekken.

Gevangen of gezien? Vergelijk het beestje dan met de beschrijving van het KAD. Een volwassen Duitse kakkerlak is 1,1 tot 1,5 centimeter, strogeel tot lichtbruin, met twee zwarte lengtestrepen op het borstschild. Jonge dieren zijn donkerder en hebben nog geen vleugels. Lijkt het er niet op, dan is de kans groot dat het een kever is. Het verschil zie je in ons stuk over kakkerlak of kever, met de kenmerken van rug, sprieten en achtereind.

Wat je doet als je in een flat woont

Zie je echt een kakkerlak of de sporen, wacht dan niet. Een paar dieren worden in korte tijd veel, omdat elk vrouwtje meerdere eipakketten legt. Huur je, meld het dan direct bij de verhuurder of corporatie. Een aanpak in één appartement helpt weinig als de buren ze ook hebben, want dan lopen ze via de schacht weer terug. Dat is precies waarom een corporatie bij een plaag als in Baarn een bedrijf het hele complex laat behandelen. Bij bedwantsen speelt dezelfde vraag, en wie daar wat regelt geeft een idee van hoe het meestal loopt.

Tot de bestrijder komt, kun je het ze in je eigen keuken lastig maken. Het KAD adviseert etenswaren in goed afgesloten bakken of blikken te bewaren, etensresten en keukenafval direct op te ruimen en de vuilnisemmer goed af te sluiten, bij voorkeur ’s nachts buiten. Veeg kruimels achter de koelkast en het fornuis weg. Haal de koelkast niet weg en zet geen spullen naar een andere kamer of de berging, want dan verplaats je de beestjes alleen maar.

Lokdozen en kleefvallen helpen vooral om te zien hoe groot het probleem is en waar ze zitten. Hoe je zo’n val goed neerzet staat in ons stuk over de kakkerlakkenval van de Action. Een echte plaag in een flat los je er niet mee op. Dat is werk voor een bestrijder, en dan het liefst voor het hele gebouw.

Voorkomen begint bij wat je binnenhaalt

Omdat kakkerlakken vooral meeliften, is opletten bij wat je binnenbrengt de beste bescherming. Bekijk een tweedehands koelkast, vaatwasser of magnetron aan de achterkant en rond de motor voordat hij je keuken in gaat. Gooi kartonnen dozen van een verhuizing of van een groothandel na het uitpakken meteen weg in plaats van ze in de berging te bewaren. En kom je terug van een reis waar je kakkerlakken zag, pak de koffer dan uit in de badkamer of op een harde vloer en niet op het bed.

Het nieuws uit Baarn laat vooral zien dat zeldzaam niet hetzelfde is als onmogelijk. Wie weet waar ze zitten en waaraan je ze herkent, is er op tijd bij. Wil je meer weten over deze soort, lees dan ook Duitse kakkerlak herkennen en aanpakken.